Certyfikaty BIO ułatwiają wybór kosmetyków

Chcemy tego czy nie, substancje sztuczne otaczają nas w codziennym życiu. Być może i ty zastanawiasz się nad zmianą sposobu wybierania kosmetyków. Kosmetyka oparta na pochodzeniu składników to jeden z tematów, na które możesz trafić. Sprawa wydaje się prosta: w reklamach często widzimy kremy, szampony, balsamy z ekstraktami i podobne produkty. Czy rzeczywiście tak jest?

Inaczej niż żywność BIO, objęta w Czechach i Unii Europejskiej ścisłymi normami, kosmetyki tego rodzaju nie podlegają odrębnym regulacjom prawnym. Można więc z przymrużeniem oka powiedzieć, że producenci mogą deklarować na ich temat niemal wszystko. Każdy kosmetyk musi wprawdzie mieć wykaz składników, czyli INCI (International Nomenclature od Cosmetic Ingredients), lecz dla większości konsumentów złożone nazwy składników pozostają niezrozumiałe. 

Dlatego kilkadziesiąt lat temu inicjatywę przejęły niezależne organizacje certyfikujące. Każdy producent może wystąpić o certyfikat jakości BIO dla swoich produktów, jeśli spełni rygorystyczne warunki. Organizacje non-profit sprawdzają skład produktu, proces produkcji, pakowanie, przechowywanie oraz inne kryteria. Dzięki temu klienci widzący certyfikat BIO mogą mieć pewność, że kupują produkt zgodny z deklaracją producenta.

Najczęstsze kryteria certyfikatów BIO

• ściśle określony udział surowców danego pochodzenia i składników o jakości BIO,
• zasady doboru składników,
• zasady dotyczące procesów produkcyjnych,
• ocena gotowego produktu oraz jego składników,
• wymagania dotyczące opakowań.

COSMOS (Cosmetic Organic Standard)

Organizacje certyfikujące powstały, aby ułatwić konsumentom orientację w kategorii kosmetyków BIO i produktów ocenianych pod kątem pochodzenia składników. Z czasem pojawiło się jednak kilka organizacji, z których każda stosowała inne kryteria. Dlatego w 2002 roku pięć czołowych organizacji europejskich — niemiecka BDIH, francuskie EcoCert i Cosmebio, włoska ICEA oraz brytyjska Soil Assotiation — połączyło siły, by opracować jednolity standard. Ich zasady nieco się różniły, ale po latach dyskusji powstał międzynarodowy certyfikat COSMOS. 

Certyfikat COSMOS przyznają wymienione organizacje europejskie. Jeśli badany produkt spełni zarówno ich kryteria, jak i wymagania COSMOS, pod odpowiednim logo (BDIH, EcoCert, Cosmebio, ICEA lub Soil Association) znajdziesz także oznaczenie COSMOS.

Dwa poziomy certyfikacji COSMOS:

• COSMOS Natural – wymaga co najmniej 70% składników pochodzących z rolnictwa.
• COSMOS Organic – wymaga co najmniej 95% składników pochodzących z rolnictwa, które łącznie stanowią minimum 20% masy produktu.

Pozostałe wymagania certyfikatu COSMOS:

• Organizacje sprawdzają pochodzenie, przetwarzanie i przechowywanie żywności, a także opakowania i działania marketingowe.
• Składniki mogą być pochodzenia roślinnego, zwierzęcego lub mikrobiologicznego.
• Ocenie podlega skład produktów.

Certyfikacja francuska

Francuski certyfikat jest przyznawany od 1991 roku i funkcjonuje w ponad 80 krajach poza Francją. Mogą go otrzymać kosmetyki, perfumy oraz artykuły drogeryjne. 

Dwa poziomy certyfikatu:

• Poziom pierwszy – co najmniej 95% składników ma określone pochodzenie, a minimum 50% składników pochodzenia roślinnego musi spełniać wymagania dotyczące pochodzenia.
• Poziom drugi – co najmniej 95% składników ma określone pochodzenie, a minimum 95% składników pochodzenia roślinnego musi spełniać wymagania dotyczące pochodzenia.

Pozostałe wymagania certyfikacji:

• Kontrolowane są sposób przechowywania, warunki higieniczne podczas produkcji oraz zrozumiałość etykiet dla konsumentów.
• Ocenie podlega również skład produktów.

COSMETIQUE CHARTE COSMEBIO

Ta francuska organizacja certyfikująca opiera się na podobnych standardach. Zrzesza miejscowych i zagranicznych producentów kosmetyków, a po spełnieniu wymagań przyznaje certyfikat Cosmebio.

Dwa warianty certyfikacji Cosmebio:

• Pierwszy wariant Cosmebio – co najmniej 95% surowców ma określone pochodzenie, a minimum 50% składników pochodzenia roślinnego musi mieć jakość BIO. Składniki o jakości BIO muszą też stanowić co najmniej 5% masy całego produktu.
• Cosmebio BIO – co najmniej 95% surowców ma określone pochodzenie, a minimum 95% składników pochodzenia roślinnego musi mieć jakość BIO. Dotyczy to także co najmniej 10% masy całego produktu.

Cosmebio określa również, że produkty:

• Muszą spełniać wymagania dotyczące składu.
• Muszą spełniać wymagania dotyczące sposobu produkcji.
• Nie mogą być wytwarzane z użyciem promieniowania jonizującego.

BDIH

Niemiecka organizacja non-profit BDIH przyznaje jeden z najbardziej znanych i najstarszych znaków jakości, dotyczący kosmetyków o kontrolowanym pochodzeniu składników. Jego kryteria ustalono już w 1996 roku, aby jasno określić zasady tej kategorii kosmetyków. 

Zasady kontroli kosmetyków według BDIH:

• Ocenia się pochodzenie składników produktów.
• Określa się wymagania dotyczące produkcji i materiałów opakowaniowych.
• Oceniany jest produkt końcowy oraz poszczególne składniki.
• Sprawdzany jest skład produktów.

SOIL ASSOCIATION

Brytyjska organizacja powstała już w 1946 roku. Certyfikuje produkty BIO z różnych dziedzin, w tym kosmetyki i żywność.

Warunki uzyskania certyfikatu Soil Association:

• Nacisk na wysoką jakość surowców oraz sposób ich przetwarzania, przechowywania i pakowania.
• Produkty muszą zawierać co najmniej 70% surowców BIO, a dokładny udział należy podać na etykiecie. Jeśli tej informacji brakuje, udział surowców BIO wynosi co najmniej 95%.
• Określone są wymagania dotyczące składu produktów.
• Ocenie podlega sposób produkcji.

ICEA

We Włoszech certyfikat ICEA jest najbardziej rozpowszechnionym znakiem jakości BIO. Włoska organizacja kontroluje i certyfikuje firmy zwracające uwagę na godne warunki pracy i prawa konsumentów. Oprócz kosmetyków oznaczenie ICEA mogą otrzymać żywność, artykuły drogeryjne, tekstylia, meble oraz inne produkty.

Produkcja i przechowywanie produktów oznaczonych logo ICEA podlegają rygorystycznym wymaganiom. Organizacja kontroluje także ilość gazów odpadowych i odpadów oraz ściśle reguluje zużycie energii podczas produkcji.

NATRUE

Natrue, czyli True Friends of Natural and Organic Cosmetics, to międzynarodowa organizacja non-profit, która ułatwia orientację w certyfikacji kosmetyków BIO i ocenie pochodzenia ich składników. Może przyznać produktom od jednej do trzech gwiazdek, zależnie od udziału składników określonego pochodzenia i składników BIO. Certyfikat Natrue jest ważny tylko przez dwa lata; później trzeba ponowić całą kontrolę.

Trzy poziomy certyfikacji Natrue:

• Kosmetyki z oceną pochodzenia składników – sprawdza się pochodzenie surowców.
• Kosmetyki ze składnikami BIO – co najmniej 70% składników pochodzi z rolnictwa.
• Kosmetyki BIO – co najmniej 95% składników pochodzi z rolnictwa.

Pozostałe warunki certyfikacji Natrue:

• Ocenia się skład produktów.
• Sprawdza się gotowe produkty i użyte surowce.
• Obowiązują rygorystyczne kryteria przetwarzania i pakowania produktów.

CPK

Czeski znak jakości kosmetyków przyznaje organizacja KEZ. Dwustopniowa certyfikacja CPK i CPK BIO opiera się na standardach francuskich.

Certyfikacja CPK określa warunki dotyczące pochodzenia surowców, ich uprawy i zbioru, a także materiałów opakowaniowych. 

Wyznacza również wymagania dotyczące składu produktów. 

CPK BIO stosuje te same kryteria co CPK, a dodatkowo wymaga określonego pochodzenia co najmniej 20% zawartości produktu.

Logo z zielonym słonecznikiem

Brytyjska firma przyznaje logo z zielonym słonecznikiem, oznaczając nim produkty według ich składu.

Wśród wymienionych składników znajdują się wosk pszczeli, lanolina i karmin.

PETA, LEAPING BUNNY i inne

Organizacja ochrony zwierząt PETA przyznaje oznaczenie kosmetykom; międzynarodowy certyfikat Leaping Bunny również dotyczy kosmetyków. Podczas certyfikacji oceniane są zarówno składniki, jak i gotowy produkt.

Możesz spotkać także inny wariant certyfikacji PETA, odnoszący się do składników pochodzenia zwierzęcego.

FAIRTRADE

Choć nie jest to certyfikat kosmetyków BIO, oznaczenie Fairtrade dość często pojawia się w kontekście kosmetyków. Dotyczy nie tyle składu produktu, ile warunków uprawy i zbioru składników oraz produkcji, z uwzględnieniem osób uczestniczących w tych procesach. Fairtrade to międzynarodowy system certyfikacji społecznej, którego celem jest wspieranie rolników i producentów znajdujących się w trudniejszej sytuacji w krajach rozwijających się. Pomaga też lepiej informować konsumentów i daje im możliwość wspierania sprawiedliwszego modelu gospodarczego. Produkty z logo Fairtrade bywają wysokiej jakości, a osobom z krajów rozwijających się dają szansę na wyjście z ubóstwa, poprawę warunków życia i godne życie.

Najważniejsze zasady Fairtrade:

• uczciwa cena surowców i gotowego produktu,
• zakaz pracy dzieci,
• godne warunki zatrudnienia, przestrzeganie czasu pracy i nacisk na bezpieczeństwo pracy,
• warunki produkcji,
• warunki uprawy i zbioru surowców,
• rozwój lokalnych społeczności w krajach rozwijających się.